Орғах айының 30 кӱні
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 чыл | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Орғах айының 30-ҷы кӱні (орыс. 30 августа) — Григориан мӱчелі хоостыра чылның 242-ҷі кӱні (артых чылларда 243-ҷі) . Чыл тоозылғанҷа 123 кӱн халча.
Ӱлӱкӱннер паза танығлығ кӱннер
Чоннар аразындағы ӱлӱкӱннер
ООН — Чоннар аразындағы кӱснең чазырылған кізілернің кӱні.
— Чоннар аразындағы кит акулазының кӱні[1].
Национальнай ӱлӱкӱннер
Россия — 2005 чылдаң сығара Россияда чыл пічікке кирілбеен «Мультипликация кӱні» таныхталча (пу кӱнде Эмиль Рейно праксиноскопха патент алған).- Россия:
Татарстан — Республика кӱні.
Профессия ӱлӱкӱннері
Киргизия — Архивист кӱні.
Ӱстӱнзархы Осетия — Чарғы приставы кӱні[2].
Полған киректер
Ідӧк кӧр.:
XIX чӱс чыл
- 1860 — Лондонда пастағы Британиядағы трамвай (Birkenhead Street) чӧр сыххан.
- 1873 —Франц-Иосифтің Чирі азылған.
XX чӱс чыл
- 1901 — Англиядағы істезігҷі-пӱдірігҷі[3] Хьюберт Сесил Бут (Hubert Cecil Booth) чарытхы пылесозына патент алған.
- 1943 — Хызыл Армия немец фашист азымахчылары холынаң Таганрогты позытхан.
- 1966 — Ас-тамах промышленнозы тоғынҷыларының кӱні кирілген (чарыс айының ӱзінҷі позырағы).
- 1973 — Кенияда слоннарға аңнирға чарадылбин сыххан.
- 1990 — Татарстан Республиканың хазна суверенитедінеңер декларациязы алылған.
- 1991 — Азербайджан пос алынҷа полыбысханын чарлабысхан.
XXI чӱс чыл
- 2002 — Хабаровск алтында Амур азырығы кизіре узунынҷа пасхаҷыл тахта азылған. Аның узуны — 750 метр. Россияда мындағ пір ле пӱдіріг саналча. Ол пір ле айға пӱдіріл парған.
- 2006 — Москвадағы метрополитенде наа станция азылған «Международная».
- 2007 — Москвада «Трубная» наа метро станциязы азылған .
Пу кӱнде тӧрееннер
XIX чӱс чыл
- 1860 — Исаак Левитан (ӱр. 1900), Россиядағы хоосчы, Художество Император академиязының академигі.
- 1863 — Сергей Прокудин-Горский (ӱр. 1944), орыс сомҷы, химик, істезігҷі-пӱдірігҷі, ӱгретчі.
XX чӱс чыл
- 1924 — Надежда Богатова (ӱр. 2015), драма театрының совет, Россия актёры. РСФСР-ның саблығ артизі, Хакас Республиканың чон артизі.
- 1927 — Дмитрий Жуков (ӱр. 2015), совет паза Россия писательі, тілбесчізі.
- 1953 — Роберт Пэриш, Америкадағы баскетболист, тӧрт хати НБА чемпионы, Баскетболның Сабланыс залының араласчызы.
- 1954 — Александр Лукашенко, Белоруссия президенті (1994 чылдаң сығара).
- 1958 — Анна Политковская (ӧдірт салған 2006), Россиядағы хабарҷы.
- 1967 — Тимур Кизяков, совет паза Россия телеведущайы, «Когда все дома» программаның авторы паза ведущайы.
- 1972 — Кэмерон Диас, Америкадағы топ-модель паза актриса («Маска», «Ангелы Чарли» паза пасхазы).
- 1975 — Марина Анисина, Россия паза Франция фигуризі (пустағы теелбек), тилекей (2000) паза Олимп ойыннарының чемпионы (2002).
- 1985 — Анастасия Задорожная, Россияның киноға суурынҷаң актриса, ырҷы паза сомға суурынҷаң модель.
Пу кӱнде ӱрееннер
XX чӱс чыл
- 1919 —Николай Щорс (т. 1895), орыс армияның офицері, Гражданскай чаа матыры, хызыл командир.
- 1938 — Макс Фактор (т. 1877), Америкадағы парфюмер, Россия империязынаң сыххан кізі, «Макс Фактор» косметика компаниязының тӧстегҷізі.
- 1976 — Пётр Кошевой (т. 1904), Совет Союзының маршалы, ікі хати Совет Союзының Матыры.
- 1977 — Всеволод Рождественский (т. 1895), орыс совет кибелісчізі, тілбесчізі, хабарҷызы, чаа корреспонденті.
XXI чӱс чыл
- 2003 — Чарльз Бронсон (тӧр. Чарльз Деннис Бучинский; т. 1921), Америкадағы кино паза телевидение актёры.
- 2012 — Игорь Кваша (т. 1933), театр паза кино актёры, режиссёр, телеведущай, РСФСР-ның чон артизі.
- 2018 — Иосиф Кобзон (т. 1937), эстрады ырҷызы паза политика деятельі, СССР-ның чон артизі.
- 2022 — Михаил Горбачёв (т. 1931), совет хазна деятельі, СССР-ның халғанҷы устағҷызы (1985—1991).
Танығлар
- Кӱскӱ чиллер тыыпча.
Ідӧк кӧр
Алған орын
- ↑ Why do we celebrate International Whale Shark Day? | GVI UK (англ.). www.gvi.co.uk. Дата обращения: 19 Орғах айы 2020.
- ↑ Указ «Об установлении Дня судебного пристава». Официальный сайт Президента Республики Южная Осетия. Дата обращения: 28 Орғах айы 2013. Архивировано 15 Ӱртӱн айы 2013 года.
- ↑ Первый пылесос в мире — кто его изобрёл? Архивная копия от 30 Орғах айы 2017 на Wayback Machine. Клуб чистоты