Тилекейдегі чилегеліг чоннарның чоннар аразындағы кӱні
| Тилекейдегі чилегеліг чоннарның чоннар аразындағы кӱні | |
|---|---|
| | |
| Тип | Чилегеліг чоннар |
| Закон хоостыра | International Day of the World’s Indigenous Peoples |
| Тузазы | чилегеліг чоннарның культуразын паза тілін хайраллиры, ідӧк чоннар аразындағы халыхтың хайиин оларның сидіксіністеріне паза кирексіністеріне тартары |
| Тӧстелген | 1994 чылның улуғ хырлас айының 23-ҷі кӱні (49/214 №резолюция) |
| Тӧстегҷі | ООН-ның Ӧӧн Ассамблеязы |
| Таныхталчатхан орны | Чоннар аразындағы кӱн |
| Кӱні | Орғах айының 9 кӱні |
| Палғалыстығ | 1982 чылның орғах айының 9-ҷы кӱні — ООН-ның чилегеліг чоннарҷа Тоғысчы группазының пастағы чыылии |
Тилекейдегі чилегеліг чоннарның чоннар аразындағы кӱні ( ООН-ның пасха хазна тіллерінде: англ. International Day of the World’s Indigenous Peoples, араб. اليوم الدولي للشعوب الأصلية في العالم, исп. Día International de las Poblaciones Indígenas, хыд. 世界土著人民国际日, фр. la Journée internationale des populations autochtones , орыс. Междунаро́дный де́нь коренны́х наро́дов ми́ра) орғах айының 9-ҷы кӱнінде таныхталча. 1994 чылда ООН-ның Ӧӧн Ассамблеязы (улуғ хырлас айының 23-ҷі кӱнінде сыххан 49/214 № резолюция) Тилекейдегі чилегеліг чоннарның чоннар аразындағы он чылы тузына Чилегеліг чоннарның чоннар аразындағы кӱні чыл сай орғах айының 9-ҷы кӱнінде таныхтал турар тіп чарлабысхан. Пу кӱнде чилегеліг чоннарның сурығларынҷа Тоғысчы оменің пастағы чыылии ирткен полған.
2004 чылның улуғ хырлас айының 20-ҷі кӱнінде сыххан 59/174 № резолюцияҷа, Ӧӧн Ассамблея, Чилегеліг чоннарның чоннар аразындағы ікінҷі он чылын чарлабызып, танығлығ кӱнні анаң андар таныхтирдаңар чарадығ алған.
2009 чылның ӱртун айының 22-ҷі кӱнінде ООН-ның Секретариады Чоннар аразындағы кӱнге чарыдылған ӧнетін почта маркаларын сығарыбысхан[1].
Кӱннің темалары
- 2021 чыл — «Соонда пірдеезін артыспасха: чилегеліг чоннар паза наа халых чӧптезіге хығыртығ»
- 2020 чыл — «COVID-19 паза чилегеліг чоннарның кӱстіг тудынғаны»
- 2019 чыл — «Чилегеліг чоннарның тіллері»
- 2018 чыл — «Чилегеліг чоннарның кӧсчеткені»
- 2017 чыл — «ООН-ның чилегеліг чоннарының праволары Декларацияа 10 чыл»
- 2016 чыл — «Чилегеліг чоннарның ӱгредіге правозы»
- 2015 чыл — «2015 чыл соондағы тусха кӱн сурии: чилегеліг чоннарның хазых паза пик хоныхтығ чуртазын идері».
- 2014 чыл — «Пасхалалчатханын чох идері: чилегеліг чоннарның праволарын чуртасха кирері».
- 2013 чыл — «Чилегеліг чоннарның альянстарын тӧстирі: чӧптезіглерні, чарадығларны чуртасха кирері».
- 2012 чыл — «Искіріглер таратчаң средстволар чилегеліг чоннарның холында паза службазында»
- 2011 чыл — «Чилегеліг чоннарның чайаачызы: культураның турыстығ паалии, пістің килер тузыбысты тӧстирі»
- 2010 чыл — «Чилегеліг чоннарның кино деятельлері»[2]
- 2009 чыл — «Чилегеліг чоннар паза ВИЧ/СПИД»
- 2008 чыл — «Хазналар паза чилегеліг чоннар аразында ынағлазары паза партнерлар полғаны»
- 2007 чыл — «Чилегеліг чоннарның тіллерін хайди даа хайраллиры»
- 2006 чыл — «Киректер паза аарлас ӱчӱн альянс»
- 2005 чыл — «Чилегеліг чоннарның кирее — пістің киреебіс»
- 2004 чыл — «Тилекейдегі чилегеліг чоннарның чоннар аразындағы он чылы»
Россияда
2025 чылның кічіг хырлас айының 4-ҷі кӱнінде Россия Федерациязының президенті Владимир Путин Россия Федерациязының чилегеліг асхынах саннығ чоннарының кӱнін тӧстирінеңер паза аны хосхар айының 30-ҷы кӱнінде таныхтирынаңар чарадығ алыбысхан.
Алған орын
- ↑ Выпуск марок в 2009г. Дата обращения: 10 Кічіг хырлас айы 2015. Архивировано 14 Сілкер айы 2015 года.
- ↑ Из послания Генерального секретаря ООН [[Пан Ги Мун]]а по случаю Дня. Дата обращения: 9 Орғах айы 2010. Архивировано 26 Хосхар айы 2011 года.
Ідӧк кӧріңер
- Тилекейдегі чилегеліг чоннарның чоннар аразындағы чылы (1993 чыл)
- Чилегеліг чоннарның тіллерінің чоннар аразындағы чылы (2019 чыл)