Минің хазнам — минің Россиям

Рувики тiп сайттаң
«Минің хазнам — минің Россиям» марығ
Эмблема всероссийского конкурса Моя страна — моя Россия.png
Пасталғаны 2004 чыл
Салтар 20 чылға 1 млн-ҷа араласчы
Сайт moyastrana.ru

«Минің хазнам — минің Россиям» — аалларның, кічіг паза улуғ городтарның социальнай паза экономика тилізінҷе автор проекттерінің марии[1]. Пастағызын на 2004 чылда ирткен[2]. 2019 чылдаң сығара «Россия — страна возможностей» АНО-ның устаанда РФ-ның Наука паза пӧзік ӱгредіг министерствозының  (орыс), РФ-ның Просвещение министерствозының, РФ-ның Федеральнай Чыылииның Федерация Чӧбінің наукаҷа, ӱгредігҷе паза культураҷа комитедінің, Сағыс ниме-ноозынҷа федеральнай службаның, «Россияның ӱгредіг академиязы» ФГБУ-ның, Чииттер киректерінҷе федеральнай агенствоның хабазиинаң иртірілген[3][4].

Авторларның чазы хоостыра марыға алылчалар мындағ категориялар: 13 часха теере, 14 частаң 17 часха теере, 18 частаң 35 часха теере, 35 час парған[5]. 2025 чылда марығ 1941—1945 чыллардағы Илбек Ада чаа Чиңізінің 80 чылына чарыдылған[6].

Тархын

Марығның ӧӧн сағызы 2003 чылда Рязаньда ирткен Тиксі Россиядағы чииттер парламентаризмін тилідерінҷе семинарда адалған[4].

Марығ пастағызын 2004 чылда ирткен. Эксперттер чӧбі «XXI чӱс чылдағы синің городың» темаҷа студенттернің город устанызы системазын чахсыландырарына, сын экономика секторларының тилізіне, ідӧк социальнай паза наука-педагогика киреене чарыдылған тоғыстарын паалааннар[1].

2006 чылда марығ тиксі Россия синінде иртіріл сыххан, аның ӧӧн пӧгіннер санына чииттерні социальнай проектирование тӧстеглеріне ӱгредері, ідӧк хазнаа кадрлар тимнирі кірген[3].

2019 чылдаң сығара «Минің хазнам — минің Россиям» марығ «Россия – страна возможностей  (орыс)» АНО-ның устаанда иртірілче, аның хоостыра Россия президенті Владимир Путин аны «авторитеттіг, чииттерні Россияның регионнарының социальнай паза экономика тилізінҷе пӧгіннерін пӧгерге кӧӧктірчеткен кирек ачыхты» чіли таныхтаан[4].

Марығның араласчылар саны чыл сай ӧсче: 2018 чылда 7 муң тоғыс алылған полза, 2019 чылда — 35 муң, 2023 чылда 100 муң ас парған[7].

2023 чылдағы «Минің хазнам — минің Россиям» марығның чиңісчілері

Араласчылар

Марығда чазы хоостыра тӧрт категорияа чарылчатхан кізілер араласчалар:

  • 13 часха теере;
  • 14 частаң 17 часха теере;
  • 18 частаң 35 часха теере;
  • 35 час ас парған.

Марығның положениезі хоостыра, эксперттер чӧбі прай алылған тоғыстарны кӧрче, оларның аразында 300 тоғысты таллапча паза авторларны проекттерін арачылирға хығырча (дистанционнай оңдайнаң)[3]. Чазы хоостыра полған на категорияда пастағы, ікінҷі паза ӱзінҷі орынға сыххан араласчылар табылчалар[3]. Паалағ тузында тоғыстың социальнай тузазы паза аның Россия президентінің «2030 чылға теере паза 2036 чылға теере перспективаа Россия Федерациязының тиліс национальнай пӧгіннерінеңер» чахиина килістіре полчатханы, пос істезіглерінің салтарлары, чуртасха кирҷең оңдайлары санға алылчалар[3].

Сыйыхтас Петербургтағы чоннар аразындағы экономика форумының  (орыс) Чииттер кӱнінде иртче[5].

Марығ чиңісчілерінің медальлары (2025)

Марығ чиңісчілері ахчалығ сыйыхтар, вуз-ха кірчетсе, хоза баллар, проекттернің искіріг полызиин алчалар[8].

Номинациялар

2025 чылдағы номинациялар
Алған орын:[3]
Номинациялар Ӧӧн аспекттер
«Минің хазнам. Минің тархыным. Минің чиңізім»
  • Илбек Ада чаадаңар тархынны Россияда паза хырығ озаринда хайраллиры паза тарадары;
  • чаа паза істеніс ветераннарына хабасчаң ӱр тусха кӧріл парған чӧрімнерні тимнирі;
  • чааҷыларға ідӧк тыл істенҷілеріне турғызылған хумартхы тастарны паза мемориалларны хайраллиры;
  • чаалазығ орыннарынаң паза Совет Армиязының чааҷыларының сӧӧгі чатчатхан чирлерні тілирінең палғалыстығ мероприятиелерге хабазары;
  • чииттерні ада чир-сууна хынарға кӧӧктірчеткен паза фашисттердең тоғыр чаалазығда чиңіске паалаҷаа чох хозымын иткен совет чонына поғдархасты ӧскірчеткен мероприятиелерні иртірері;
  • Илбек Ада чааның істезілбеен ниме-нооларын істезері.
«Минің сӧбірем: тӧлдең тӧлге парчатханы, аарлии паза тузазы»
  • тархынны хайраллиры, сӧбіре палғалызын пиктирі, тархынны хайраллирынҷа проекттерні паза чӧптерні тимнирі;
  • чииттерні сӧбіре тӧстирге паза тӧллер аразындағы кӧстеглер пастыра нандырығлығ іҷе-паба поларға тимнирі;
  • социальнай паза экономика процесстерін тилідері (кӧзідімге, сӧбіренің пос кирее алай инфраструктура тилізі);
  • Россияның аал-городтарында сӧбіре институдына килістіре инфраструктураны пӱдірері паза тилідері;
  • хазыхтаң уйан палалығ сӧбірелерге хабазары.
«Минің кӧп нациялығ Россиям» (пеер ідӧк «Минің тӧреен тілім», «Пістің хазналарыбыстың ынархазы», «Минің ремеслом» кӧстеглер кірчелер)
  • нациялар, культуралар паза киртіністер аразындағы палғалысты тилідері, ол санда Россиянаң ынағласчатхан хазналарнаң хада экономика, наука паза техническай, гуманитарнай хада-пірге тоғысты;
  • Россияның чоннарының прай саринаң чуртазының тархын материалларын чыыры, системаа кирері, хайраллиры, наука саринаң істезері;
  • олғаннарға паза чииттерге археология киреенде хабазары;
  • орыннарда турист-рекреация киреене тархын-культура искіріглерін кирері;
  • чииттер аразында тархынны, Россияның аал-городтарының культуразын, кибірлерін, анда чуртапчатхан чоннарны ӱгренерге кӧріл парған чарыдығлығ тоғысты тилідері;
  • олғаннар паза чииттер аразында істіндегі туризмнің тузазын ӧскірері, оларға чон аразында маңнаныстығ тудынарға хабазары, оларны ада чир-сууна хынарға кӧӧктірері паза нандырығлығ тудынарға ӱгредері.
«Минің поғдархазым. Минің тӧреен чирім (минің аалым)» (пеер ідӧк «Минің тӧреен чирім (минің аалым)», «Минің Ыраххы Востогым. Минің Арктикам» кӧстеглер кірчелер)
  • Россияның аал-городтарының тилізінде араласхан кізілернің чахсы кӧзідімнерін чон аразында тарадары, амғы тустың матырларын кӧзідері;
  • орындағы чуртағҷыларны паза пірігістерні чирлернің тиліс киреене тартары, ол санда ӱзӱріглер паза ӱн пиріс оңдайларынаң тура, орама, кічіг район синінде чарадығлар алары;
  • городтарның культура-тархын ис-пайын хайраллиры, ол санда кічіг городтарның паза тархын чирлерінің;
  • тӧреен чирінің тархының ӱгренері паза аның тарадары;
  • чирлернің тилізінде, пастағлар паза проекттер киреенде волонтёрлар тоғызын тилідері;
  • хонҷыхтар аразындағы амыр чуртас кибірлерін тилідері (хонҷых квартиралар, подъездтер, туралар аразында).
«Минің педагогика пастаам»
  • тиксі ӱгредіг паза школа алнындағы системаны тилідері;
  • дистанция оңдайлығ ӱгредігні, электроннай ӱгредіг материалларын, искіріг паза мультимедия технологияларын, мобильнай приложениелерні, ӱгредіг онлайн-курстарын, электроннай библиотеканы паза энциклопедияларны тимнирі паза кирері;
  • пос сағынчатхан ӱгредіг системазын паза пос алынҷа ӱгренҷең оңдайларны тимнирі;
  • олғаннарнаң чииттерні проекттер киреене, ол санда социальнай проектирование киреенде, ӱгретчеткен тузалығ методикаларны паза практиканы тилідері паза оларны тарадары;
  • регион паза муниципалитет синінде олғаннарнаң паза чииттернең хада проект киреенің модельлерін пӱдірері паза тилідері.
«Минің хазиим»
  • кізі хазиина теелчеткен паза хорғыс ағылчатхан ниме-нооларны (тамкы тартханы, изіртчең суғ, саба азырынғаны, асхынах хыймыранчатханы) істезері;
  • тоғыс орыннарында хазых пиктеҷең корпорация программаларын кирері паза тилідері;
  • Россияның чоннарының кибірліг ас-тамааның хазыхха паза узах часха теере чуртасха теелчеткенін істезері;
  • кинектернің, ӧкістернің, іҷе-паба хайии чох халған палаларның, чуға чуртапчатхан кізілернің чайаачы, профессиональнай, ол санда пос киреенең айғасчаң кӧнігістерні тилідері;
  • кинектерге паза хазии уйан кізілерге социальнай киректерге парыс итпинчеткен пірігістерні тӧстирі;
  • кинектерге, чуға чуртапчатхан кізілерге, ӧкістерге паза іҷе-паба хайии чох халған палаларға профессия аларға паза тоғысха кірерге хабазары.
«Хазнамның экологиязы»
  • экология туризмін тилідері;
  • Сӧп-сапты алынҷа чығҷаң паза ікінҷі хатап тузаланҷаң технологияны кирері паза тилідері, ол санда сӧп-саптаң устаҷаң Россия отрасльын тӧстирі;
  • водород (ол санда метан-водород) технологияларын тилідері;
  • Россияда газ паза мотор топливозын, ідӧк газ паза мотор станцияларының палғалызын тилідері;
  • чир-чайаан газынаң биопротеинні сығарҷаң технологияны тилідері;
  • чир-чайаан газын чығҷаң паза кӧзірҷең наа материалларны идері паза технологияларны тилідері.
«Минің аалҷылаҷаң Россиям»
  • хазнаның имиджін нааҷылиры;
  • турист объекті чіли чирні инвестицияларға ас пирері, турист чирінің брендін тилідері;
  • туризмнің кӧрімнерін тилідері (хан тигір, промышленность, наука, ӱгредіг, спорт, культура-чарыдығ, ас-тамах, этнография, олған, аал, аал хонии);
  • тынағ кӱнінің чорыхтарын паза тархын орыннарҷа чорыхтарны тимнирі паза тилідері;
  • хомай чӧрчеткен туристтерге паза тынаға сых парған турист продуктын тимнирі паза тилідері;
  • Россияның чоннарының ас-тамаан істезері паза чон аразында тарадары.
«Минің хазнамның сағыс ниме-ноозы» (пеер ідӧк «Регионнар тилізінің сан средазы», «Россияның регионнарындағы сағыс ниме-ноозы киреендегі ӱгредіг системазын тӧстирі паза тилідері», «Наа сан технологиялары паза платформа чарадығлары хоостыра сағыс ниме-ноозынҷа регион системазын пӱдірҷең оңдайларны тимнирі паза тилідері», «Сағыс ниме-ноозын хайраллиры — отрасль спецификазы» кӧстеглер кірчелер)
  • кӧп искіріглернең паза иділген интеллектнең тузаланып, сағыс патент аналитиказы хоостыра «Хыйға территория» регион паза муниципальнай программаларына тоғынчатхан технология чарадығларын таллиры;
  • ӱгредіг, регулятор паза инвестиция механизмнерінең тузаланып, наа сан технологиялары паза платформа чарадығлары хоостыра сағыс ниме-ноозы піріктірілген регион системазын пӱдірері;
  • регионнарның наука-технология тилізін азынада пілҷең тиріглерні тимнирі паза кирері;
  • сағыс ниме-ноозынаң парыс идері паза Россияның регионнарында инновацияҷа пос киреен тилідері;
  • регион брендтерін таратчаң механизмнерні паза оларны хайраллаҷаң кӧстеглерні тӧстирі.
«Регионнардағы кізілернің чуртас синіне сан средазы»
  • хазыхтаң уйан кізілерге, палалығ сӧбірелерге, улуғ частығларға полызығ оңдайларын кирҷең тиріг чіли сан технологияларын тилідері;
  • Россияның регионнардағы чонының сан пічиин ӧскірері;
  • сан ресурстарынаң танысчатхан кізілерге хабазары;
  • регионда чуртапчатхан кізілернің оңдайларын алғыдар пӧгіннең, ол санда социальнай сурығларны пӧкчең паза наа тоғыс орыннарын тӧстеҷең пӧгіннең, ӧнетін сан ресурстарын тимнирі.
«Минің хазнамның улуғ технология разведказы» (пеер ідӧк «Хан тигірдегі паза авиациядағы инновациялар», «Алнындағы производство технологиялары», «Искіріг технологиялары паза робототехника», «Промышленность паза энергетика», «Химия технологиялары паза экология», «„Хыйға городха“ технологиялар паза чайаачы технологиялар», «Имнег, био паза аал хонии технологиялары» кӧстеглер кірчелер)
  • промышленность интернеді киреенде тиріглер паза чарадығлар тӧстирі паза оларны кирері, промышленнай предприятиелерде улуғ искіріглерні анализ идері;
  • наа материалларны тимнирі паза оларнаң промышленностьта тузаланары;
  • промышленностьтағы робототехника паза сенсорика киреенде істезіглер апарары, наука-істезігліг паза опыт-конструктор проекттерін тимнирі паза оларны кирері;
  • тимірлернең хатап тоғынҷаң киректе проекттер тимнирі паза оларны кирері;
  • чир алтындағы ис-пайны аныҷаң технологияларны тимнирі паза оларны толдырары;
  • энергогенерация киреенде чарадығлар тимнирі паза кирері, пос накопительлерін тилідері;
  • наа химия материалларын, органическай нимес паза органическай веществоларны тимнирі, наа химия материалларынаң продукттарны тимнирі;
  • чирні дистанция оңдайынаң сыныхтаҷаң технологияларны паза чарадығларны тимнирі;
  • сырьеның наа источниктерін тимнирі, «наа ас-тамахты», амғы тустағы селекцияны идері;
  • наа имнерні тимнирі;
  • хап-орта диагностика системалар, ағырығларны пос сыныхтаҷаң паза профилактика апарҷаң приложениелер киреенде наука-істезігліг паза опыт-конструктор проекттерін істезері, тимнирі паза кирері.
«Минің пос киреенҷе пастаам. Регионнарның тилізіне чапсых индустриялар»
  • социальнай кӧстегҷе пос киреен тилідері;
  • чииттернің бизнес пастағларын тилідері;
  • узанҷаң кибірлерні паза технологияларны айландырары, чоннарның кибірліг киреен тилідері;
  • Россияның чоннарының тархын-культура ис-пайын хайраллир ӱчӱн, ідӧк сувенир продукциязын паза тузаланҷаң товарларны сығарар пӧгіннең, удаа тоғаспинчатхан паза кизекти чідірілген промысел паза технологиялар кӧрімнерін айландырары.
«Транспорт. Хазнамның чоллар палғалызы»
  • автомобильлер чолларының пӱдіріг технологияларын тилідері паза наа оңдайларнаң чол паза инженер инфраструктуразында тузаланары;
  • регионның паза орындағы чолларның проектін тимнирі паза пӱдірері, аның парызы паза экономика тузазы чарыдыларға кирек;
  • кізілер хабазиинаң поселок чолларын пӱдірері;
  • наа техника паза технологиялар оңдайларынаң тузаланчатхан, ол санда Россия Федерациязының Сибирьдегі, Ыраххы Востоктағы, Арктика зоназындағы чахсы азылбаан чирлерінің география, чир-чайаан паза климат оңдайларын санға алчатхан транспорт подсистемаларын тимнирі;
  • транспорт инфраструктуразының тиңнестірілген тилізінге тӧстене, Россияның пірге транспорт чирін пӱдірері.
«Ӧбекелер чолынҷа» олғаннарға ӧнетін номинация Илбек Ада чаа Чиңізінің 80 чылына чарыдылған.

Устағҷылар

  • Дмитрий Турлаков — «Минің хазнам — минің Россиям» марығның толдырығ дирекциязының устағҷызы[9]
  • Лариса Пастухова — наука устағҷызы, «Минің хазнам — минің Россиям» марығның ӧӧн сағызының авторы[10]
  • Галина Сорокина — «Минің хазнам — минің Россиям» марығның эксперттер пірігізінің координаторы[10]
  • Владимир Берестецкий — «Минің хазнам — минің Россиям» марығның Выпускниктер ассоциациязының координаторы[10]

Алған орын

  1. 1 2 «Моя страна - моя Россия» - Всероссийский конкурс. moyastrana.ru. Дата обращения: 22 От айы 2025.
  2. Проект Всероссийский конкурс "Моя страна - Моя Россия". dobro.ru. Дата обращения: 22 От айы 2025.
  3. 1 2 3 4 5 6 Положение о конкурсе "Моя страна - моя Россия". Моя страна. Дата обращения: 16 Хандых айы 2025.
  4. 1 2 3 Путин: проекты на конкурсе "Моя страна - моя Россия" показали большой потенциал молодежи, TACC (08.06.2019). Дата обращения: 22 От айы 2025.
  5. 1 2 Всероссийский конкурс «Моя страна — моя Россия» открыл прием заявок на новый сезон, Lenta.RU (04.03.2025). Дата обращения: 22 От айы 2025.
  6. Российское историческое общество. Конкурс проектов по развитию городов и сёл «Моя страна — моя Россия» открыл приём заявок - Российское историческое общество. historyrussia.org (28 Кӧрік айы 2025). Дата обращения: 22 От айы 2025.
  7. Победителей конкурса «Моя страна — моя Россия» объявили на ПМЭФ, Взгляд (17.06.2023). Дата обращения: 22 От айы 2025.
  8. Моя страна – моя Россия. Telegram (17 Хандых айы 2025). Дата обращения: 17 Хандых айы 2025.
  9. Моя страна – моя Россия. Telegram (29 Сілкер айы 2025). Дата обращения: 17 Хандых айы 2025.
  10. 1 2 3 «Моя страна - моя Россия» - Команда проекта. moyastrana.ru. Дата обращения: 17 Хандых айы 2025.