Харлығ шар

Харлығ шар
Харлығ шар
Подкласс от	novelty item, Офисная игрушка, объект коллекционирования, рождественские традиции, декоративный объект
РУВИКИ.Медиадағы категория	Snow globes
	Файл:LL-Q13955 (ara)-Spotless Mind1988-كرة الثلج.wav
	, Файл:Snowball souvenir.JPG
SEO_description	Снежный шар — изучайте подробную и систематизированную информацию в интернет-энциклопедии РУВИКИ
Изображённый объект	снег
SEO_title	Снежный шар — Рувики: Интернет-энциклопедия
	Snow globes

Харлығ шар

Харлығ шар (орыс. Снежный шар ), ідӧк «харлығ сӱлейке шар» адалча — сӱлейке шары оңдайынаң иділген наа чыл сувенирі. Аның істінде пірее модель пар (кӧзідімге, наа чылына чазалған тура). Аны чайхабысса, модельде пос иткен «хар» тоолап сыхча. Амғы харлығ шарлар сіліг чазалчалар, кӧбізінде тоғындырҷаң ниме пар, оларда наа чыл кӧӧ ойналча.

Тархын

Пастағы харлығ шарлар Францияда XIX чӱс чылда иділ сыхханнар. Харлығ шарлар 1889 чылдағы Парижте Тиксі тилекейдегі кӧзідіге сығарылғаннар. Шарлар істінде аймах кічіг зданиелер полғаннар.

Франциядаң сувенирлер Викториан Англиязына кіргеннер, XX чӱс чылның 20 чылларында США-да тарадыл сыхханнар.

XIX чӱс чыл соонзар, хирург тиріглерін иткен Эрвин Перци Schneekugel (харлығ шар) теен нимені сағынып алған паза аны сығарарҷаң пастағы патент алған. Пастап ол хоза чарыдар нимені, хирургия лампазын, сағынып аларға иткен. Пастағы харлығ шар істінде Дева Марияның Рождество базиликазы (Мариацелль) полған. Перци Людвиг харындазынаң хада Венада сӧбіренің пос киреен, садығ туразын, азыбысхан. Анда ам даа харлығ шарлар итчелер, оларны тилекейнің пасха хазналарынҷа таратчалар. Харның материалы чазытта, ол тӧлдең тӧлге читірілче.

США-да харлығ шарларны итчең пастағы патент 1927 чылда Пенсильвания штаттың Питтсбургтағы Джозеф Гараджее пирілген. 1929 чылда Гараджа шарларны саблығ хоос произведениелерінең алылған миниатюраларнаң ит сыххан. Америкада 1940 чылларда харлығ шарлар рекламада алғым тузаланылғаннар. Харлығ шарлар нинҷе-де фильмде тоғасханнар, оларның санында 1941 чылда сыххан «Гражданин Кейн» драма.

XX чӱс чылның ортызында харлығ шарларны кӧп сығар сыхханнар паза сыйыхтарнаң чіли тузалан сыхханнар. Оларның хайзы киртініснең палғалыстығ полған.

1950 чылларда сӱлейке шарлары орнына пластик шарлары килгеннер. Оларны кӧп хазналарда сығарчалар. Істіндегі модельлер аймах пасхалар: тархын, чаа сценалары, сағынып алған паза саблығ матырлар, Наа чылның паза Кӧлееде танығлары. Харлығ шарлар Табығ кампанияларында даа тузаланылғаннар.

2000 чылларда Louis Vuitton, Ladurée, Sonia Rykiel алай Chanel брендтер пос эмблемазын паза танығларын хар шарларында кӧзіт сыхханнар. Ол чӧрімні Уолтер Мартин паза и Палома Муньос хоосчылар узаратханнар. Олар харлығ шарларда сын чуртасты кӧзітчелер^[1].

Сығарыс

Пастағы шарлар хрустальнаң иділҷеңнер, олар пик керамика турғысчаң ниме кирілҷеңнер. Андар суғ урылҷаң, харны хумнаң алай фарфорның оох чардыхтарынаң итчеңнер. Соонаң сӱлейке паза «базазы» чуғаҷах паза сіліг арах пол сыххан: амды харны пластиктең итчелер, суға антифриз, глицерин хозылча^[2].

Фильмнер

Харлығ шарлар фильмнерде удаа тоғасчалар. Кӧзідімге, «Гражданин Кейн» фильм.
«Симпсоны» ол фильмдегі сценаа хобырығ иділче^[3].
«Милые кости» фильмде ӧӧн матыр ибіндегі харлығ шарны кӧрче ^[4].
«Фарго» фильмнің релизінде (1996) харлығ шар кӧзіділген.
«Неверная» фильмде (2002) Эдвард Самнер (Ричард Гир) Конни (Дайан Лэйн) ипчізіне сыйлаан харлығ шарнаң ипчізінің чӧрген кізізі Пол Мартелні (Оливье Мартинес) ӧдір салча.
«Санта-Клаус» фильмде оолағас, шарны чайхап, Сантаны хығырҷаң.
«Мадагаскар мультфильмде» Алекс ала парыс Марти зебраа харлығ шарны сыйлапча.
«Детство Шелдона» телесериалның ӱзінҷі сезонындағы пастағы эпизодында Шелдонның харындазы Джорджи Техас танығлығ харлығ шарларны орындағы чуртаҷыларға сатча.

«Чемпион из Освенцима» фильмде нацисттер танығлығ харлығ шары концлагерь пастығында турча.

Алған орын

↑ История появления снежных шаров от 19 века до 21. (неопр.) Дата обращения: 14 Кічіг хырлас айы 2015. Архивировано 17 Кічіг хырлас айы 2015 года.
↑ Christmas Snow Globes: A Whimsical History of An Old-Fashioned Christmas Decoration (англ.). Дата обращения: 27 Улуғ хырлас айы 2010. Архивировано 8 От айы 2012 года.
↑ Rosebud серия
↑ «Пабамның пасчаң столында харлығ шар турған, анда хызыл-ах чоллығ шарфтығ харда патчатхан пинвин полған …» См. Введение к книге

Литература

Nancy McMichael. Snowdomes. — 1990. — ISBN 1558590366. Книга, посвящённая истории снежных шаров. Предоставляет много информации по теме.

Ссылкалар

Beautiful Snowdomes (англ.). Дата обращения: 21 Улуғ хырлас айы 2010. Архивировано 11 Сілкер айы 2012 года.
The world of snow globes and dream globes (англ.). Дата обращения: 27 Улуғ хырлас айы 2010. Архивировано из оригинала 9 Улуғ хырлас айы 2013 года.

[1] История появления снежных шаров от 19 века до 21. (неопр.) Дата обращения: 14 Кічіг хырлас айы 2015. Архивировано 17 Кічіг хырлас айы 2015 года.

[SG-2] Christmas Snow Globes: A Whimsical History of An Old-Fashioned Christmas Decoration (англ.). Дата обращения: 27 Улуғ хырлас айы 2010. Архивировано 8 От айы 2012 года.

[3] Rosebud серия

[4] «Пабамның пасчаң столында харлығ шар турған, анда хызыл-ах чоллығ шарфтығ харда патчатхан пинвин полған …» См. Введение к книге

[1]

[2]

[3]

[4]